Wat is ISO 9001
De ISO 9001 norm is onderdeel van de 9000 serie van ISO en de meest bekende en internationaal geaccepteerde norm voor kwaliteitsmanagementsystemen. Officieel heet de norm 'NEN-EN-ISO 9001:2015'. De norm is de internationaal geaccepteerde standaard voor kwaliteitsmanagement en daarmee ook één van de meest bekende normen uit de ISO-familie.
Aantallen
Eind 2024 telde The ISO Survey wereldwijd 1.474.118 geldige ISO 9001 certificaten, verdeeld over ruim 2,3 miljoen locaties. Daarmee is ISO 9001 met afstand de meest gecertificeerde ISO-norm: ruim twee keer zo vaak als ISO 14001 (676.232). China staat met 651.851 certificaten bovenaan, gevolgd door Italië (101.426) en India (95.007). Ook Duitsland (45.983) en het Verenigd Koninkrijk (32.988) staan in de top 10. Sinds 2024 komen de cijfers rechtstreeks uit de database IAF CertSearch. Dat verklaart voor een deel de sprong ten opzichte van 2023, toen er 837.978 certificaten werden geteld.
Filosofie van ISO 9001
Net als bij ISO 27001 heeft de risicoanalyse een belangrijke positie. Nadat je hebt vastgesteld welke kwaliteitseisen je oplegt aan je producten en/of diensten, gebruik je een risicoanalyse om te bepalen wat je belangrijkste risico's zijn en welke maatregelen er genomen dienen te worden. Daarnaast onderzoek je welke stakeholders hierbij relevant zijn en welke eisen en wensen zij hebben. ISO 9001 is allang geen papieren tijger meer, aangezien je op basis van de risico- en stakeholderanalyse zelf bepaalt wat je waarover wilt vastleggen en in welke vorm. De daaruit volgende processen worden beschreven en geoptimaliseerd. Optimaliseren is niet een eenmalige bezigheid, maar een fundamenteel onderdeel van de kwaliteitscyclus. Dit alles leg je vast in overkoepelende beleidsdocumenten waarin de organisatiedoelen worden vastgelegd en bewaakt.
De 5 voordelen van ISO 9001
ISO 9001 helpt organisaties bij het opzetten van een managementsysteem voor kwaliteit (KMS). Het KMS en het ISO 9001-certificaat levert jouw organisatie verschillende voordelen op:
- je bewijst objectief dat je organisatie kwaliteit serieus neemt en voldoet aan de wet- en regelgeving
- je hebt meer inzicht in de risico's, de bedrijfsprocessen, de omgeving en de stakeholders. Je kiest er zelf voor welke processen er beschreven worden
- focus op kwaliteit en continue verbetering leidt tot meetbaar betere prestaties
- de klanttevredenheid wordt verhoogd en dit kun je ook aantonen
- de organisatie kan voldoen aan de eisen van opdrachtgevers en prospects die om een certificatie vragen, wat commercieel aantrekkelijk is en ook profesionaliteit uitstraalt naar de rest van de markt.
ISO 9001 voor wie?
Eigenlijk is ISO 9001 een norm die geschikt is voor elke organisatie die kwaliteit wil leveren, of het nu goederen en/of diensten zijn. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld de NEN 7510, die specifiek voor de zorgsector is. Je ziet daarom deze certificering terugkomen in elke sector, zoals metaal, chemie, landbouw, voeding, zorg, pharma en educatie. Kortom: vrijwel iedere organisatie heeft baat bij ISO 9001.
Het ISO 9001 certificaat
Een ISO-certificaat is een verklaring van een onafhankelijke certificerende instelling dat jouw organisatie voldoet aan de eisen van een ISO-norm. Het ISO 9001 certificaat is wereldwijd het meest uitgegeven ISO-certificaat. Je krijgt het na een externe audit door een instelling als Bureau Veritas, Cetradex of NCI Certificering. Kies een instelling die geaccrediteerd is door de Raad voor Accreditatie. Een certificaat zonder accreditatie wordt door veel opdrachtgevers en aanbestedende diensten niet geaccepteerd. Sommige organisaties kiezen ervoor om wel aan de norm te voldoen, maar zich niet te laten certificeren. Je bent dan ISO 9001 compliant zonder ISO 9001 certificaat (en zonder de kosten die daarbij horen). Voor sommige organisaties is dat een zinvolle eerste stap richting certificering.
