Wat is ISO 27001?

ISO 27001 (officieel ISO/IEC 27001) is de internationale norm voor informatiebeveiliging. De norm beschrijft hoe je met een managementsysteem, een zogenaamd ISMS (Information Security Management System), de vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van informatie borgt. Het is de norm uit de ISO 27000-familie waartegen organisaties zich laten certificeren. De huidige versie is ISO 27001:2022; in Nederland verscheen die als NEN-EN-ISO/IEC 27001:2023. De overgangstermijn vanaf de versie uit 2013 liep op 31 oktober 2025 af.

Logo ISO 27001

Wat eist ISO 27001?

ISO 27001 bestaat uit twee delen. De hoofdstukken 4 tot en met 10 beschrijven de eisen aan het managementsysteem: context, leiderschap, planning, ondersteuning, uitvoering, evaluatie en verbetering. Die structuur is gelijk aan die van ISO 9001 en ISO 14001. Daarnaast bevat de norm Bijlage A met 93 beheersmaatregelen in vier thema's: organisatorisch (37), mensen (8), fysiek (14) en technologisch (34). Welke maatregelen je toepast, onderbouw je in de verklaring van toepasselijkheid.

Filosofie van ISO 27001

ISO 27001 is risicogestuurd. Je begint bij de vraag welke informatie voor jouw organisatie belangrijk is en wat daarmee mis kan gaan. Die risico's beoordeel je, en voor de risico's die je niet accepteert kies je maatregelen. De risicoanalyse is daarmee het hart van de norm. Een methode schrijft ISO 27001 niet voor. Veel Nederlandse organisaties werken met MAPGooD, RAVIB of een ander dreigingsmodel dat bij hun sector past. Daarna volgt de PDCA-cyclus: maatregelen invoeren, meten of ze werken en bijsturen.

Voordelen van ISO 27001

Een ISO 27001-certificaat is voor veel organisaties in eerste instantie een commerciële eis. Opdrachtgevers en aanbestedende diensten vragen er steeds vaker om. De echte winst zit in wat het managementsysteem oplevert:

  • je weet welke informatie je hebt, waar die staat en wie erbij kan;
  • incidenten worden eerder opgemerkt en beter afgehandeld;
  • je toont aan dat je werkt volgens wetgeving zoals de AVG en de Cyberbeveiligingswet (NIS2);
  • beveiligingsvragenlijsten van klanten beantwoord je een stuk sneller.

Dat laatste klinkt klein. Wie ooit een vragenlijst van tachtig vragen over beveiliging heeft ingevuld, weet wel beter.

ISO 27001 voor wie?

Bij ISO 27001 denken veel mensen aan IT-bedrijven. Informatiebeveiliging is alleen veel breder dan techniek: het gaat ook over processen, mensen, leveranciers en wetgeving. ISO 27001 past daarom bij elke organisatie die met vertrouwelijke informatie werkt, van softwareleveranciers en adviesbureaus tot gemeenten en onderwijsinstellingen. Werk je in de zorg, kijk dan ook naar NEN 7510. Voor de overheid is er de BIO, die eveneens op ISO 27001 is gebaseerd.

ISO 27001 certificering

Een ISO 27001-certificaat wordt afgegeven door een geaccrediteerde certificatie-instelling, zoals Kiwa, DigiTrust, TÜV of BSI. De certificatie-audit bestaat uit twee fases. In stage 1 beoordeelt de auditor je documentatie en of je klaar bent voor de audit. In stage 2 kijkt de auditor of het managementsysteem in de praktijk werkt. Het certificaat is drie jaar geldig, met elk jaar een controle-audit. Reken voor een eerste traject op negen tot achttien maanden, afhankelijk van je uitgangssituatie. Je kunt ook eerst volgens ISO 27001 werken zonder certificaat; voor sommige organisaties is dat een prima tussenstap. Meer over het traject lees je bij certificatie.

Checklist

Wil je aan de slag met ISO 27001? Hieronder staan de eisen uit de hoofdstukken 4 tot en met 10 van ISO 27001:2022, met het normartikel erbij. De norm volgt de Harmonized Structure (HS), dezelfde opbouw als andere ISO-managementsysteemnormen. Koop de norm gerust zelf bij NEN en lees hem door: hij is minder taai dan je denkt. Liever hulp bij de implementatie? Normity kan die rol ook vervullen.

  • Context van de organisatie (4.1)
  • Belanghebbenden en hun eisen (4.2)
  • Het toepassingsgebied (scope) van het ISMS (4.3)
  • Het ISMS en de processen ervan (4.4)
  • Leiderschap en betrokkenheid van de directie (5.1)
  • Informatiebeveiligingsbeleid (5.2)
  • Rollen, verantwoordelijkheden en bevoegdheden (5.3)
  • Risico's en kansen bepalen (6.1.1)
  • Risicobeoordeling (6.1.2) en risicobehandeling (6.1.3), inclusief de verklaring van toepasselijkheid
  • Meetbare doelstellingen voor informatiebeveiliging (6.2)
  • Planning van wijzigingen (6.3)
  • Middelen (7.1)
  • Competenties (7.2)
  • Bewustzijn bij alle medewerkers (7.3)
  • Interne en externe communicatie (7.4)
  • Gedocumenteerde informatie (7.5)
  • Operationele planning en beheersing (8.1)
  • Periodiek uitvoeren van risicobeoordelingen (8.2)
  • Uitvoeren van het risicobehandelplan (8.3)
  • Monitoren, meten, analyseren en evalueren (9.1)
  • Interne audits (9.2)
  • Directiebeoordeling (9.3)
  • Continue verbetering (10.1)
  • Afwijkingen en corrigerende maatregelen (10.2)
ISO 27001 en Normity

Normity ondersteunt organisaties bij het opzetten en onderhouden van een ISMS op basis van ISO 27001:2022. Je legt je context en belanghebbenden vast, voert je risicoanalyse uit, koppelt maatregelen aan risico's en bouwt daaruit je verklaring van toepasselijkheid op. Documenten, taken en audits staan op dezelfde plek, zodat je bij de audit alles bij de hand hebt. Normity is zelf trouwens ook ISO 27001-gecertificeerd.

Risicoanalyse

Risicoanalyse met een lijst dreigingen uit een dreigingsmodel en rechts een formulier om een dreiging vast te leggen

Risicoanalyses zijn een belangrijk onderdeel van veel normen. Logisch ook, want daarmee krijg je inzicht in je kwetsbaarheden. Normity biedt veel op dit gebied. Denk bijvoorbeeld aan automatische koppelingen met maatregelen, meerdere dreigingsmodellen (waaronder RAVIB en MAPGOOD) en toewijzing van risico's.

Risico

Risicomatrices voor initieel, actueel en restrisico met kans en impact in groen, geel en rood, plus een risicolijst

Iedere organisatie kan Normity toepassen voor risicoanalyses. Individuele risico's kunnen worden gevolgd in de tijd, afhankelijk van de behandeling. Ook kunnen maatregelen gekoppeld worden om de risico's te mitigeren. En natuurlijk geldt dat niet alleen voor risico's, maar ook voor kansen!

Taken

Takenoverzicht met categorieën, zoekfilters en een jaarplanning per maand waarin de uit te voeren taken gekleurd zijn

Direct inzicht in de activiteiten die moeten worden uitgevoerd. Via het overzicht met taken zie je alle terugkerende taken, inclusief de status per onderdeel. Door het gebruik van kleuren en symbolen weet je in een oogopslag waar nog wat extra aandacht nodig is.

Acties

Actieoverzicht met zoekfilters en een lijst acties met urgentie, deadline en status

Losse acties worden vastgelegd, ongeacht de bron (audit, directiebeoordeling, constateringen etc.). Via de planning worden deze aan een medewerker toegewezen. Vervolgens kun je in dit onderdeel de individuele acties volgen, notities maken, onderzoeken, de doeltreffendheid vastleggen, en nog veel meer!

Toepasselijkheid

Verklaring van Toepasselijkheid per artikel van Annex A met kolommen voor toepasselijk, geïmplementeerd en onderbouwing

Veel normen vereisen een verklaring van toepasselijkheid. Normity biedt hiervoor alle functionaliteit. Leg vast welke normelementen van toepassing zijn, voeg een toelichting toe en geef aan wat de grondslagen zijn. Meerdere normen? Geen enkel probleem.

Documenten

Documentenoverzicht met recente documenten, zoekfilters en een lijst met status, extensie, map en versiedatum

Je legt al je documenten (en verwijzingen) vast in Normity. Alles is hierbij geregeld: workflow, versiebeheer, zoekfunctionaliteit, meldingen bij (bijna) verlopen, onderlinge verwijzingen tussen documenten, en nog veel meer. En natuurlijk wordt in Normity netjes vastgelegd wie welke verwerking doet met een bestand.

Stakeholders

Overzicht van belanghebbenden met zoekfilters en per belanghebbende balken voor belang, invloed en relevantie

In Normity leg je je complete organisatie vast. Als je wilt. Van ICT infrastructuur tot bedrijfsmiddelen. Afhankelijk hoe ver je bent als organisatie, maar natuurlijk ook wat de norm van je verwacht. Ook de stakeholders (belanghebbenden) kun je in Normity vastleggen, inclusief zaken als hun eisen en verwachtingen.

Nog veel meer

Bovenstaande is slechts een greep uit wat Normity biedt. Bekijk de volledige functionaliteit of lees hoe Normity werkt als ISMS-software. Naast ISO 27001 ondersteunt Normity ook NEN 7510, de BIO en ISO 27701, met een privacymodule voor de AVG. En heb je een vraag over de norm, dan kun je terecht bij een helpdesk met veel ISO 27001-ervaring.

ISO 27001 naast verwante normen

ISO 27001 wordt vaak in één adem genoemd met andere normen. Zo verhouden ze zich tot elkaar.

NormOnderwerpCertificeerbaarVerhouding tot ISO 27001
ISO 27001Eisen aan een managementsysteem voor informatiebeveiliging (ISMS)JaDe basisnorm
ISO 27002Uitwerking van de 93 beheersmaatregelen uit Bijlage ANeePraktijkrichtlijn bij ISO 27001
NEN 7510Informatiebeveiliging in de Nederlandse zorgJaGebaseerd op ISO 27001, met acht extra zorgspecifieke maatregelen
ISO 27701Privacy-informatiemanagement (PIMS)JaSinds 2025 een zelfstandige norm die aansluit op ISO 27001
BIOInformatiebeveiliging bij de Nederlandse overheidNeeGebaseerd op ISO 27001 en ISO 27002
ISO 42001Managementsysteem voor AIJaZelfde structuur, ander onderwerp

Verder lezen

Veelgestelde vragen over ISO 27001

De vragen die we het vaakst krijgen over ISO 27001, met korte en feitelijke antwoorden.

ISO 27001 is de internationale norm voor informatiebeveiliging. De norm stelt eisen aan een ISMS: een managementsysteem waarmee je de vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van informatie borgt via beleid, risicomanagement, maatregelen en continue verbetering. De huidige versie is ISO 27001:2022.

Nee, ISO 27001 is een vrijwillige norm. Opdrachtgevers en aanbestedende diensten vragen er wel vaak om. Organisaties die onder de Cyberbeveiligingswet (NIS2) vallen, hebben een wettelijke zorgplicht voor informatiebeveiliging. ISO 27001 is een gangbare manier om aan te tonen dat je die zorgplicht serieus invult.

Reken op negen tot achttien maanden voor een eerste certificering. Dat hangt af van de omvang van je organisatie, je scope en wat er al geregeld is. Het traject loopt van risicoanalyse en verklaring van toepasselijkheid via implementatie en interne audit naar de certificatie-audit in twee fases.

De kosten bestaan uit de audits van de certificatie-instelling, de uren van je eigen mensen, eventueel een adviseur en software om je ISMS bij te houden. De auditkosten hangen vooral af van het aantal medewerkers en locaties binnen de scope. Vraag daarom een offerte op maat aan bij een paar certificatie-instellingen. Wil je weten wat Normity kost? Neem contact op, dan maken we een voorstel op maat.

ISO 27001 bevat de eisen aan het managementsysteem en is certificeerbaar. ISO 27002 is de praktijkrichtlijn die de 93 beheersmaatregelen uit Bijlage A uitwerkt. Je certificeert tegen ISO 27001 en gebruikt ISO 27002 als naslagwerk bij het invullen van de maatregelen.

Nee. De overgangstermijn naar ISO 27001:2022 liep op 31 oktober 2025 af. Certificaten op de versie uit 2013 zijn sindsdien niet meer geldig. Heb je de overstap gemist, dan volgt in de praktijk een nieuw certificatietraject op de versie van 2022.

Meer weten?

Misschien ben je nieuwsgierig geworden wat Normity voor jou en jouw organisatie kan betekenen? Wellicht hoe Normity jouw organisatie kan ondersteunen bij de implementatie? Of misschien zoek je een adviseur? Wij vinden het leuk om hierover met jou vrijblijvend van gedachten te wisselen. Via het formulier hieronder kun je contact met ons opnemen. Wij nemen dan zo spoedig mogelijk contact met je op!

Dit formulier vraagt om jouw contactgegevens zodat wij met je kunnen communiceren. Jouw gegevens worden nooit aan derden verstrekt. Zie onze privacyverklaring om te zien hoe wij met jouw gegevens omgaan.